ନଭେମ୍ବର: ୨୦୨୬ — ସବୁ ଲେଖା

ମହାନଦୀରୁ ତ ନାଳ ବାହାରିଛି

ନଆଁ ତାର ତାଳଦଣ୍ଡା

ତାଳଦଣ୍ଡା ଯୋଗୁ ହସୁଅଛି କେତେ

ବିଲବାଡି ଗାଁଆ ଗଣ୍ଡା।

ସୁଆଦିଆ ଆଉ ଦେହ ପାଇଁ ଭଲ

ଦେଶି କୁକୁଡ଼ାଙ୍କ  ଅଣ୍ଡା

ଅଣ୍ଡାପରି ପୁଣି ଦେହକୁତ ହିତ

ପାଚିଲା ଅମୃତଭଣ୍ଡା ‌।

ସକାଳେ ସଞ୍ଜରେ ନିଇତି ଦେଉଳେ

ଠାକୁର ପୁଜନ୍ତି ପଣ୍ଡା

ପୂଜାପଣ୍ଡାଙ୍କର ମୁଣ୍ଡରେ ଚୁଟୀକୁ

ମୁଣ୍ଡ ସବୁବେଳେ ଲଣ୍ଡା।

ପାଟିରୁ ଛାଡେନି ଖାଉଥିଲେ ଯେତେ

ଆଈ ହାତ ଗଢା ମଣ୍ଡା

ଅଥାର ସଜାଡି ମଣ୍ଡାଗଢେ ଆଈ

ଚୂଲିରେ ବସାଇ ହଣ୍ଡା ।

ପାଇକ ଙ୍କୁ ଆମ ଡରୁଥିଲେ ସବୁ

ହାତେ ଥିଲେ ତାଙ୍କ ଖଣ୍ଡା

ଚଉଦିଗ ବୀର ଜୟ କରିଥିଲେ

ଉଡାଇ ବିଜୟ ଝଣ୍ଡା।

ଧାନ କ୍ଷେତ ରେ ତ ଝଲମଲ ହୁଏ

ପାଚିଗଲେ ଧାନକେଣ୍ଡା

ଧାନ କୁଟା ହୋଇ ବାହାରେ ଚାଉଳ

ବାହାରଇ ପୁଣି କୁଣ୍ଡା।

ବରଷା ଋତୁରେ ବିଲ ବାଡି ସାରା

ସାଲୁବାଲୁ କୁଜି ଗେଣ୍ଡା

ଘାସ ପଡିଆରେ ମନ ଖୁସିରେ ତ

ଚରୁଥାନ୍ତି ଛେଳି ମେଣ୍ଢା ।

ପିଆଜ ପାଚିଲେ ଗଛରେ ବାହାରେ

କିସୁନ୍ଦର ତାର ଶଣ୍ଡା

ଫସଲ ରେ ପାଣି ମଡାଇବା ପାଇଁ

ନାଳ ରେ ଲାଗିଛି ତେଣ୍ଡା।

ନୀରିହ ଯେମିତି ସରଳ ସେମିତି

ମାଲକାନଗିରି ବଣ୍ଡା

ତାଙ୍କରି କଥାକୁ ବଖାଣୁ ଥାଏ ରେ

ଗୀତ ଗାଇ ଚିତ୍ରକୋଣ୍ଡା।

ଅଗଡ ବଗଡ ଶଗଡ ଗାଡି

ଆଗକୁ ଆଗକୁ ଯାଉଛି ମାଡି

ବହୂ ସାଜିଯାଏ ଶଂଖି ବିଲେଇ

ବସିଛି ତା ବର ନିଶ ଫୁଲେଇ

ବାଜିବ ବାଜା

ବାହାଘର ପାଇଁ ବଣ ମୂଲକ ଯେ

ହୋଇଛି ସଜା।।,,,,,,,

କୁକୁର ନେଉଛି ବୁକୁଚା ବୋହି

ଠେକୁଆ ନାଚୁଛି ତୂରୀ ବଜାଇ

ମନ୍ତର ପଢୁଛି ଟିକି ଚଢ଼େଇ

ହାତୀ ନିଏ ଆଗ ବାଟ କଢ଼େଇ

ବଣର ରାଜା

କୁହାଟ ମାରୁଛି କିଏ କାହିଁ ଅଛ

ଆସ ମୋ ପ୍ରଜା।।,,,,,,,,

ପରଷି ଦେଉଛି ଗଧିଆ ଭାଇ

ଯିଏ ଯାହା ମନ ଖାଉଛି ନେଇ

ବରଯାତିରୀ ଙ୍କୁ ଗୋଟିଏ କରି

କନିଆଁ ର ପିତା ହାତରେ ଧରି

ଦେଉଛି ଗଛ

ଲଗାଇ ବଞ୍ଚାଇ ଜୀବନ ଗଢିବା

ନକରି ପଛ।।,,,,,

ବର୍ଷା ଗଲା

ଆକାଶ ଟା ତୋରା

ଫର୍ଚା ହେଲା

ଶରତ ଆସି

ମରତ କୋଲ ରେ

ଯାଇଛି ବସି ।।

ମୌଜ ଫୌଜ ଆସୁଛି

ମାଡ଼ି

ପୂଜା ଲାଗି ଯିବ

ଧାଡ଼ି କି ଧାଡ଼ି,

ଢାଉଁ ଢାଉଁ ଢାଉଁ

ଢାକ ଶବଦ

ଗଗନେ ପବନେ

ଉଠିବ ନାଦ।।

ଦୁର୍ଗା ପୂଜା,

ଆଉ ତ ଅଳପ

ଦିନ ରହିଲା,

ବିରାଟ ମେଢ

ଶିଳ୍ପୀ ଗଢୁଛି

ଲଗାଇ ବେଡ।।

ତାପରେ ଆସିବ

କୁଁ ଆର ପୁନି

ଦମ୍ମେ ମଜ୍ଜା କରିବୁ

ପୁଣି।।

ଟୁପ ଟୁପ ଟୁପ

କାକର ଟୋପା

ଭୋର୍ ରୁ ଖସୁଛି

ଟିପି ଟିପିକା

ସକାଳ ରୁ ଘାସ ପତର

ଦେଖି,

ମନ ଟା ଖୁସୀ ରେ

ନାଚି ଯାଉଛି।।

ନଈ ପଠା ଯାକ

କାଶ ତନ୍ଡି ର

ବସିଛି କି ସତେ

ହାଟ ବଜାର,

ଝୁଲି ଝୁଲି କହେ

ଆସ ରେ ଯିବା

ଦଶରା ମେଳା ଟା

ବୁଲି ଦେଖିବା

ଜହ୍ନତ ବିଭୋର ତାରାତ ବିଭୋର

ବିଭୋର ଆକାଶ ଛାତି

ହଟିଯାଏ ଗାଢ଼ ଅନ୍ଧାର ଜୋଚ୍ଛନା

ଝଲମଲ କରେ ରାତି ||

ନଈପଠା ଧାରେ କାଶତଣ୍ଡୀ ଭାଙ୍ଗେ

ଦେହର ଅଳସପଣ

ଗଛତ ଧରିଛି ଫୁଲ ଫଳ କୋଳି

ସୁନ୍ଦର ଦିଶୁଛି ଵଣ ||

ନୂଆ ଧାନକ୍ଷେତ ଦେଖି ଗାଏ ଗୀତ

ହିଡମୁଣ୍ଡେ ଵସି ଚାଷୀ

ଧଳାମେଘ ଖଣ୍ଡ ଆକାଶ ଛାତିରେ

ଦିନ ରାତି ଯାଏ ଭାସି ||

ମାଆଙ୍କର ଆଗମନେ ଶରତଯେ

ବଢାଏ ପ୍ରକୃତି ଶୋଭା

ବଗିଚା ଫୁଲରେ ବସେ ପ୍ରଜାପତି

ଫୁଲ ଦିଶେ ମନଲୋଭା ||

ଆସୁଛନ୍ତି ମାଆ ମେଢ଼ ମଣ୍ଡପରେ

ପୂଜାତ ପାଇବେ ବସି

ମମତାମୟୀଙ୍କ ଆଗମନ ଜାଣି

ଭକତ ଦେଲେଣି ହସି ||

ଜହ୍ନିଫୁଲ ଫୁଟି ଦିଶେ ଜକ ଜକ

ଦେଖି ମନ ଯାଏ ଲାଖି

କୁଆଁରୀ କନିଆ ଚାହିଁଛି ପୁନିଅଁ

ରାତିକି ଅତର ମାଖି ||

ଗଙ୍ଗଶିଉଳି ତା ବାସରେ ମୋହୁଛି

ମଣିଷ ପରାଣ ମନ

ଶରତ କରିଚି ସରସ ସୁନ୍ଦର

ନଈ ଝର ବିଲ ବନ ||

ଗାଆଁରେ ଆମର ପୁରୁଣା ଘର

ଘର ମଝିଟାରେ ମାଟି ଦୁଆର

ନିତି ଲିପାପୋଛା ଗୋବର ଢାଳି

ଫୁଲଗଛେ ଫୁଲ ଭଳିକିଭଳି

ଚଉରାରେ କଳା ତୁଳସୀ ଗଛ

ଦୁଆର ପାଚେରୀ ମଣିଷେ ଉଚ୍ଚ।

ଜେଜେବାପା ନିତି ସକାଳୁ ଉଠି

ପ୍ରାର୍ଥନା କରନ୍ତି ବସି ସେଇଠି

ସୂରୁଜ ଉଇଁଲେ ପୂରୁବ ଦିଗେ

ଜୁହାର କରନ୍ତି ଉଠିଣ ଆଗେ

ତାପରେ ଖବର କାଗଜ ପଢି

ଦେଶ ଦୁନିଆକୁ ଯାଆନ୍ତି ମାଡ଼ି।

କେବେ ଗଲେ ଗାଆଁ ବଜାର ବୁଲି

ଚଣାଭଜା ମୁଢ଼ିମୁଆଁ ପିଜୁଳି

ଆଣନ୍ତି ଘରକୁ ଡାକନ୍ତି ମୋତେ

ଖୁଆଇ ଦିଅନ୍ତି ଆପଣା ହାତେ

ଶରଧା ସାଙ୍ଗକୁ କଡ଼ା ଶାସନ

ଜେଜେବାପା ଜାଣିଛନ୍ତି ଏସନ।

ବାପା ମାଆ ଜେଜେମା ଭଉଣୀ

ଖାଇବା ପିଇବା ଓଷଦ ପାଣି

ଜେଜେବାପାଙ୍କର ବୁଝନ୍ତି ନିତି

ସନମାନ ସହ କରନ୍ତି ଭକ୍ତି

ସିଏ ପରା ଜେଜେବାପା ଠାକୁର

ତାଙ୍କରି ଆଶିଷେ ଘର ସୁନ୍ଦର।

ଶରତ କାଳେ ନଈ ଯେପରି

ହୁଏନି ଅମାନିଆ

ମନ ଖୁସି ରେ ଖାଇବି ଯାହା

ପରଷି ଦେବେ ମାଆ।

ବାଟ ଘାଟ ରେ କାଦୁଅ ନାହିଁ

ଆକାଶ ନିରିମଳ

ସଫା ସୁତୁରା ରଖିବି ସଦା

ମନ ଅଗଣା ମୋର।

ଗଙ୍ଗଶିଉଳି ଫୁଲ ଯେପରି

ପବନେ ଭରେ ବାସ

ସୁଗୁଣ ବାସେ ମୁହିଁ ସଭିଙ୍କ

କରିବି ମନତୋଷ।

ବେଣା ଗହୀରେ ନଈ ପଠାରେ

ହସଇ କାଶତଣ୍ଡୀ

ରୂପେଲି ଫୁଲ ଦିହେ ତାହର

ହୋଇଛି କି ବା ମଣ୍ଡି ?

ଥିରି ପବନେ ଦୋହଲି କରି

ଚାମର କିବା ଢ଼ାଳେ

ଭକତି ଭାବ ରଖିବି ସଦା

ମାଆ ଙ୍କ ପୟର ରେ।

ପଢ଼ା ବେଳରେ ପାଠ ପଢାରେ

ଦେବିନି ଜମା ଢିଲା

ଗୁରୁଜନ ଙ୍କ କଥା ମାନି ମୁଁ

ହୋଇବି ସୁନା ପିଲା।

ମୋ ` ଟିକି ଘର ମୋତେ ବଢିଆ

ଖରା ଶୀତ ବର୍ଷା ହେଉ ଝଡିଆ

ଆହା କେଡ଼େ ମନ ଲୋଭା

କାନ୍ଥରେ ତାହାର

ଝୋଟି ଆଙ୍କି ଦେଲେ

ବଢ଼ି ଯାଏ ତାର ଶୋଭା ।

ଟିକି ଘର କଡେ ଡୁବି ଗଡିଆ

ମାଛ ଖେଳୁ ଥାନ୍ତି ଭାରି ବଢିଆ

ଭାରି ମଜା ମୋତେ ଲାଗେ

ମାଛ ଧରିବାକୁ

ରାନ୍ଧି ଖାଇବାକୁ

ମନରେ ସରାଗ ଜାଗେ ।

ଫୁଲ ବଗିଚାଟେ ଅଛି କଡ଼ରେ

କେତେ ଫୁଲ ଫୁଟେ ଛୋଟ ବଡରେ

ବାସନା ତ ଛୁଟି ଆସେ

ଯୋଉଠି ଥିଲେ ବି

ଯାହା କରୁଥିଲେ

ମହ ମହ ହୋଇ ବାସେ ।

ଏଇ ଟିକି ଘର ପ୍ରିୟ ଆମର

ଆସିଥାଏ ଏହା କେତେ କାମର

କୋଳେ ତା ଆଶରା ଦିଏ

ସୁଖରେ ଦୁଃଖରେ

ହସରେ କାନ୍ଦରେ

ଆପଣାର କରି ନିଏ ।

ସରଳ,କୋମଳ, ନିଷ୍ପ।ପ ହୃଦୟ

ଶିଶୁଠାରୁ ମିଳେ ଶାନ୍ତି,

ପ୍ରାଣପ୍ରିୟ ଚାଚା ପରମ ବାନ୍ଧବ

ଶିଶୁଙ୍କ ମନ ଜିଣନ୍ତି ।

ପିଲାଙ୍କ ସହିତ କଲେ ଗପ ସପ

ଶୈଶବକୁ ଆସେ ଫେରି,

ମନରେ ସ୍ବଚ୍ଛତା ସରସ ସୁନ୍ଦର

ନିଜକୁ ନିଷ୍ପ।ପ ଗଢି ।

ପିଲାଙ୍କ ସହିତ ଚାହେଁ ବଞ୍ଚିବାକୁ

ମିଳେ ସ୍ୱର୍ଗୀୟ ଆନନ୍ଦ,

ପ୍ରାଣ ଭରି ଭଲ ପାଉଥିଲେ ବୋଲି

ଭୁଲି ନିଜର ବାର୍ଦ୍ଧକ୍ୟ ।

ପିଲାମାନଙ୍କର ସୁଗୁଣ ବିକାଶ

ଶୈଶବରୁ ନେବା ଦେଖି,

ଶିଶୁ ଉନ୍ନତିରେ ଦେଶର ପ୍ରଗତି

ଶକତି ଧ୍ୟାନେ ତନଖି ।

ସୁସ୍ଥ ଓ ସୁନ୍ଦର ବଳିଷ୍ଠ,ସମୃଦ୍ଧି

ସମାଜ ଗଠନ ପାଇଁ,

ଜାତିର ପରମ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ଶିଶୁରେ

ନିର୍ଭରଶୀଳ ହୋଇ ।

ପରିଚିତ କର ଫୁଲ,ଫଳ,ଗଛ

ପଶୁ, ପକ୍ଷୀ,ତାର।, ବନ,

ନଦୀ ଓ ପର୍ବତେ ଗଢା ଧର।ବକ୍ଷ

ହେଉ ସୁନ୍ଦର ଭୁବନ ।

ଶିଶୁଟି ହସିଲେ ଦୁନିଆଁ ଯେ ହସେ

ସାର୍ଥକ ସମାଜ ପାଇଁ,

ଶିଶୁ ପ୍ରତିଭାର ଉନ୍ମେଷ ନିମିତ୍ତ

ଶିଶୁ ଦିବସ ପାଳଇ ।

ବହୁ ଅନୁଷ୍ଠାନେ ଶିଶୁ ମହୋତ୍ସବ

ମହତ୍ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ନେଇ,

ଶିଶୁର କଲ୍ୟାଣ ସମାଜ କଲ୍ୟାଣ

ସ୍ବାସ୍ଥ୍ୟ,ଶିକ୍ଷା ଧ୍ୟାନ ଦେଇ ।

ଦୀପାବଳୀ ଆଜିଖୁସିରଦିନ

ଖୁସି କିନ୍ତୁ ନାହିଁ ମିକୁଲିମନ।

ସକାଳପହରୁଝରାଏଲୁହ

କାନ୍ଦିକାନ୍ଦିଫୁଲିଗଲାଣି ମୁହଁ।

ଜେଜେତାକହିଲେଵୁଲାଇନେବେ ଜେଜେମାକହିଲେଖେଳନାଦେଵେ।

ବାପାକହୁଛନ୍ତିପିଠିଆଉସି

" ସୁନାଝିଅମୋରଦେଏତୁହସି।

ବାଣକିଣିଦେବି ବଜାରନେଵି

ନୂଆଜାମାକିଣି ମିଠା ଖୋଇଵି।"

ତଥାପି ମିକୁଲି ଉଠିଲା ନାହିଁ

ମୁଁହମାଡିଶେଯେ ରହିଲାଶୋଇ।

ନାନାଜାତିପିଠାଥାଳିରେଧରି ମାଆଡାକୁଛନ୍ତିଆଦରକରି।

ପଚାରିଲେ -" କିଏତାକୁମାରିଲା?

ଵାଧିଲାପରିକାଅବାକହିଲା?"

କୁନିଝିଅ କୁହେ ପୋଛିତାଲୁହ

ବାପା,ଦାଦା,ଜେଜେସଭିଙ୍କୁକୁହ।

ଲୋଡା ନାହିଁ ମୋରଖେଳନାଜାମା

ଵାଣକିଣିବାକୁକାନ୍ଦୁନିଜମା।

ଗାଁ କଥାମନେପଡୁଛିମୋର

ନଈଵଢିକଲା କିନାରଖାର?

କୁନା,ସୁନା,ସୁନା,ଚଗଲା,ନୀଳ

ଆଜିଭଳିଦିନେ କେଡେଵିକଳ?

ଘର ନାହିଁ- ନାଁ ହିଁ ଖାଇବାପାଇଁ

ଭୋକିଲାପେଟରେ କି ହାଇ ପାଇଁ।

ବାପାଏହାଶୁଣି ଆସିଲେଚାଲି

କହିଲେ ଏବେ ମୁଁ ସଵୁଵୁଝିଲି।

ଚାଲ ଆମେ ଏବେ ଗାଁ କୁଯିଵା ପୁରୀ,କ୍ଷୀରି,ପିଠାତାଙ୍କୁ ଖୋଇଵା।

ତାଙ୍କସାଙ୍ଗେମିଶିଦୀପଜାଳିଵା

ଦୁଃଖୀ,ଅନାଥଙ୍କ ସେଵାକରିବା।

ଛୁଟିତ ଛୁଟି ଦଶରା ଛୁଟି

ସବୁ ଛୁଟିଠାରୁ ଭଲ

ଅଳପ ବରଷା ଅଳପଶୀତ

ରଙ୍ଗ ବେରଙ୍ଗର ଫୁଲ

ଆସିବୁକି ସାଙ୍ଗ ସହର ଭୁଲି

ଗାଁ' ରେ ଘେରାଏ ଯାଆନ୍ତୁ ବୁଲି

ଲାଗନ୍ତା ଟିକିଏ ଭଲ l

ସବୁଜିଆ କ୍ଷେତ ନୀଳ ପାହାଡ଼

କୂଳୁ କୂଳୁ ବିଲ ପାଣି,

ଅଂଧୁଲି, ମୁଗୁରା,ଖଇଁଚି, ବଇଚି

ଚୁନା ଚୁନା ମାଛ ଖଣି l

ଉଷୁମ ଭାତକୁ ମାଛବେସର

ମା 'କରିଛନ୍ତି ଆମ୍ବ ଆଚାର

ପାଟିରୁ ବହିବ ପାଣି l

ବଣ କଡେ ଗୋଟେ ଖାଲି ପଡିଆ

ସାଧବ ବୋହୁଙ୍କ ମେଳ

ନାଲି ମଖମଲି ସାଧବ ବୋହୂ

ଚାଲୁଥିବେ ଦଳ ଦଳ

ଯତନ କରି ହାତରେ ଧରି

ଛାଡ଼ିଦେବା ପୁଣି ଥିଇରି କରି

ସମସ୍ତେ କହିବେ ଭଲ l

ଗାଁ ରାସ୍ତା ନୁହେଁ ସହର ପରି

ଦେଖି ଚାଲିବାକୁହୁଏ

ବାଟୋଇ ମାନଙ୍କୁ ସ୍ୱାଗତ ପାଇଁ

କାଶତଣ୍ଡୀ ହସୁଥାଏ l

ଗାଁ ମୁଁଣ୍ଡେ ଅଛି ନୂଆ ପୋଖରୀ

କଇଁ ଫୁଲେ ଏବେ ରହିଛି ଭରି

ଦେଖିଲା ପରିକା ସିଏl

ଦେଖୁଥିବା ଦୂର ପାହାଡ଼ ମାଳ

ବାହାର ପିଣ୍ଡାରେ ବସି

ଧଳା ଧଳା ଯେତେ ଶରତ ମେଘ

କେମିତି ହୁଅନ୍ତି ଘଷି l

ପାଣି ଢାଳିଦେବ ବରଷାରାଣୀ

ଗଡିଯାଉଥିବ ଓଳିଚ୍ଛା ପାଣି

ଆମ ଡ଼ଙ୍ଗା ଯିବ ଭାସି l

ମନା କରିବୁନି ଆସିବୁ ସାଙ୍ଗ

ଦେଖିବା ଦଶରା ଜାତ

ମା'ରାନ୍ଧିଦେବେ ବାସ ଚାଉଳରେ

ଖାଇବା ଅରୁଆ ଭାତ

ଦେଶି ଗୁଆଘିଅ ଦେବେ ପକାଇ

କଳା ମୁଗ ଜାଇ ଡାଲମା ଖାଇ

ଗାଁ କୁ ମଣିବୁ ମିତ l

ଝାଇଁକି ଝମ୍ପର ଝମ୍ପର ଝାଇଁ

ତର ତର ହୋଇ ଆସିଲି ଧାଇଁ.

ହାଣ୍ଡିରେ ଦେଖିଲି ପଖାଳ ନାହିଁ

ବୋଉକୁ ମାଗିଲି ଖାଇବା ପାଇଁ.

ହାତ ମୁହଁ ଧୋଇ ବସିଲି ଯାଇଁ

ଆଳୁ, ବାଇଗଣ, ପିଆଜ ସାଇଁ.

ଜହ୍ନି, ସାରୁ, ପୋଇ, କଖାରୁ ରାଇ

ଖାଇସାରି ପାଠ ପଢ଼ିଲି ଯାଇ.

ନିଦ ମାଉସୀ ମୋ ଆସିଲା ଧାଇଁ

ପାଠ ପଢା ମୋର ହୋଇଲା ନାହିଁ.

ଛବି ଆଙ୍କିବାରେ ମାତିଲି ମୁହିଁ

ରଙ୍ଗ ମଣ୍ଡାଇଲି ଉପରେ ତହିଁ.

ପୂରୁବ ଦିଗରେ ସୂରୁଜ ଉଇଁ

ନୀଳ ଆକାଶକୁ ଦେଲା ରଙ୍ଗେଇ .

ଚାଷୀ ପୁଅ ଯାଏ ବିଲକୁଧାଇଁ

ନାନା ଜାତି ଚାଷ କରିବା ପାଇଁ.

ସବୁଜ କରଇ ଶୁଖିଲା ଭୂଇଁ

ଶାଗ, ମୁଗ ଜାଇ,ମଟର ଛୁଇଁ.

ବିଲେଇ ଆସିଲା ଛାତରୁ ଡେଇଁ

ମଣ୍ଡା ପିଠା ନେଇ ଗଲା ପଳେଇ.

ବାଡ଼ି ଗୋଟାଏକ ଧରିଲା ମାଇଁ

ଗୋଡ଼ାଇଲା ତାକୁ ହୋଇଣ ଛାଇଁ.

ଛାତ ତଳେ ବିଲି ବସିଲା ଯାଇଁ

ପିଠା ଖାଇ ତହୁଁ ଗଲା ପଳାଇ.

ମନ ଦୁଃଖେ ଫେରି ଆସିଲା ମାଇଁ

ପିଠାତକ ସବୁ ଦେଲା ଘୋଡାଇ.

ଚିତ୍ର ଅଙ୍କନରେ ପାଗଳ ମୁହିଁ

ଝାଇଁକି ଝମ୍ପର ଝମ୍ପର ଝାଇଁ.

ସାତଟି ଦିନରେ ସପ୍ତାହ ହୁଏ

ସୁନ୍ଦର କେତେ ତା ନାମେ

ରବିବାର ଠାରୁ ଆରମ୍ଭ ହୁଅଇ

ଚାଲେ ନିତି ଅବିରାମେ l

ସୋମବାର ଆସେ ସକାଳକୁ ଘେନି

ମଙ୍ଗଳବାର ତା’ ପରେ,

ବୁଧବାର ଆସେ ହସି ହସି ପୁଣି

ଗୁରୁବାର ମନ ଭରେ।

ଶୁକ୍ରବାରର କୋଉତୁକ ଚାଲି

ଶନିବାର ମନ ମାରେ,

ସାତ ଦିନର ଗୋଲେଇ ଚକ୍ରିଟି

ଭେଟୁଥାଏ ନିତି ଘରେ l

ବାରଟି ମାସରେ ବରଷ ହୁଏ,

କେତେ ରଙ୍ଗ ତା’ ଭିତରେ,

ବୈଶାଖ ଆଣେ ଗରମ ଖରା

ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ଜଳେ ତା’ ସାଥିରେ।

ଆଷାଢ଼ ଆଣେ କଳାଧଳା ମେଘ

ଶ୍ରାବଣରେ ବହେ ଧାରା,

ଭାଦ୍ରବରେ ସାରା ସବୁଜ ଦିଶଇ

କ୍ଷେତ ହୁଏ ମନଭରା।

ଆଶ୍ୱିନ ମାସରେ ଶାରଦୀୟ ପୂଜା,

କାଶତଣ୍ଡୀ ମାରେ ହସ,

କାର୍ତ୍ତିକ ମାସରେ ହବିଷ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା

ପବିତ୍ର ହୁଏ ମୋ ଦେଶ।

ମାର୍ଗଶିର ମାସ ଧାନ ପେଣ୍ଡା ଧରେ

ପୌଷରେ କୁହୁଡ଼ି ଧୂଆଁ,

ମାଘମାସ ଆଣେ ମେଳାର ମେଲଣ

ଫଗୁଣରେ ଫୁଲ ଛୁଆଁ।

ଚୈତ୍ରମାସ ଆସି ବରଷକୁ ସାରେ

ବୈଶାଖ ପଛରେ ବସେ,

ବାର ମାସର ଏ ରଙ୍ଗୀନ ଚକ୍ରକୁ

ଦେଖି ଦେଖି ଧରା ହସେ।

ଛଅଟି ଋତୁରେ ଆମରି ଦେଶ

ପ୍ରକୃତିର ଛଅ ରୂପ,

ଗ୍ରୀଷ୍ମ, ବର୍ଷା ପରେ ଶରତ ଆସେ,

ହେମନ୍ତ ଦିଏ ସ୍ୱରୂପ।

ଶୀତ ଧୀରେ ଆସେ ଶିଶିରକୁ ନେଇ,

ବସନ୍ତ ଫୁଲ ଫୁଟାଏ,

ଛଅଟି ଋତୁର ଛଅଟି ଏ ରଙ୍ଗ,

ଜୀବନକୁ ମହକାଏ ।

ଦିନ–ବାର ସହ ମାସ–ଋତୁ

ପ୍ରକୃତିର ଉପହାର,

ପୁଣି ସାଥେ ଆମ ପୃଥିବୀଟା ଘୂରେ

ଧରି ଜୀବନ ସଂସାର।

ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଛୁ ଏ ଧରା ପୃଷ୍ଠରେ
ଅମୃତ ତୋଳି ପାରିବୁ ଦିନେ,
ଚମକୁ ବିଜୁଳି ଆସୁ ବଜ୍ର ବାଡ଼ି
ପଛେଇବୁ ନାହିଁ ଆମ ଜୀବନେ    ।

ଆମେ ଆଙ୍କିଦେବୁ ଧରଣୀ ବୁକୁରେ
ନୂଆ ସମ୍ଭାବନା, ସୃଷ୍ଟି ଧାରା,
ପୁଲକି ଉଠିବ ଦଶ ଦିଶ ଦେଶ
ଚମକି ଉଠିବ ବିଶ୍ୱ ସାରା     ।

ଦୁରେଇ ପାରିବୁ ଅମା ଅନ୍ଧକାର
ଜ୍ଞାନ ର ଦୀପାଳି ଦେବୁ ଯେ ଜାଳି,
ଶସ୍ୟ ଶ୍ୟାମଳା ହୋଇବ ଏ ମାଟି
ମନ ମୁନ ଆମ ଦେବୁ ଯେ ଢ଼ାଳି       ।

ପ୍ରତି ସକାଳ ରେ ସୁନା ଫୁଲ ହୋଇ
ଫୁଟିବୁ ପାଖୁଡା କେତେ ମେଲି,
ସୂରୁଜ, ଆକାଶ ଦେଖିବୁ ନୟନେ
ପବନରେ ନିତି ଝୁଲି ଝୁଲି         ।

ମନ ଟିକି ସିନା ହୃଦୟେ ଆମର
ଭରିଛି ଅନେକ ନୂଆ ସପନ,
ସିନେହ, ଆଦର ଲୋଡ଼ା ଆମ ପାଇଁ
ଆମେ ଅଟୁ ପରା ଦେଶ ରତନ      ।

ସବୁରି ଓଠରେ ଭରିଦେବୁ ହସ
ସତ୍ୟ ପଥରେ ଯାଇ,
ଭଲ ପଥେ ଯାଇ କରମ କରିଲେ
ସାହା ହୋଇଥିବେ ସାଇଁ           ।

ନିଦ ମାଉସୀଲୋ ନିଦ ମାଉସୀ
ତୋ କଅଁଳ ହାତେ ଦେ ଆଉଁସି
ଗେହ୍ଲୀ କୁନୁଟାକୁ ମୋର,
ପାଠ ପଢ଼ି ପଢ଼ି ହାଲିଆ ହେଲାଣି
ଦୁଃଖ ମେଣ୍ଟିଯାଉ ତା'ର।
ଅ ଆ ଏ ଵି ସି ଡ଼ି ପଢ଼ୁଛି
ରଫ ଖାତା ଚିରି ଡଙ୍ଗା ଗଢୁଛି
ଆଙ୍କୁଛି ସେ ଶୁଆ ଶାରୀ,
କଦଳୀ କଖାରୁ ଭେଣ୍ଡି ବାଇଗଣ,
ଖାତା ପେନସିଲ୍ ଧରି।
ବରଷା ପାଣିରେ ଭସାଏ ନାଆ
କି ସୁନ୍ଦର ନାଆ ଦିଶଇ ଆହା
କହେ ନାଆ ଯାଆ ଭାସି,
ଦୋହଲି ଦୋହଲି ଭାସିଯିବା ଦେଖି
ତାଳିମାରି ହୁଏ ଖୁସି।
ନାଲି ଟୁକୁ ଟୁକୁ ସାଧବବୋହୂ
ଗୋଡ଼ କାଢିଦିଏ ରାତି ନ ପାହୁ
ତା' ସୁନ୍ଦର ରୂପ ଦେଖି,
କୁନୁ ଅଳିକରେ ଖେଳିବା ପାଇଁକି
ନିଜ ପାଖେ ପାଖେ ରଖି।
ମାଉସୀ ତୁ ନିତି ଆସିବୁ ଘର
ଭାବିବୁଲୋ କୁନୁ ଅତି ନିଜର
ଶୋଇଦେବୁ ମାଆ ପରି,
ସକାଳୁ ଉଠିଲେ ଇସକୁଲୁ ଯିବ
କେଵେ ସେ ନ କରି ଡେରି।

ଭଲ ମନଟିଏ ଦିଅ ଆହେ ପ୍ରଭୁ
           ଏତିକି ମୋହର ଅଳି
କାହାମନେ କେବେ ଦୁଃଖ ଦେବି ନାହିଁ
         କରିବିନି କେବେ କଳି |
ପର ଦୋଷ ନିନ୍ଦା ମନେ ନଭାବିବି
          ଦେଖିବି ତା ଭଲ ଗୁଣ
ଦୁଃଖିର ଦୁଃଖରେ ସହଭାଗୀ ପାଇଁ
           ମନରେ ରଖିବି ପଣ ।
ମଧୁମକ୍ଷୀକାଟି ଅତି କ୍ଷୁଦ୍ର ହୋଇ
        ଉପକାର କରେ କେତେ ?
କରିକି ପାରିବି ନାହିଁ ତାପରି
               ଦିଅ ଭଲ ମନ ମୋତେ ।
ଗଛଟିଏ ଯଦି ଛାଇ ଦେଇ କରି
           ପଥିକକୁ  ଶାନ୍ତ କରେ
ନର ହୋଇ କଣ ତାହାଠାରୁ ହୀନ
           ପାରିବି ନାହିଁ କି ଥରେ ।
ତାଡ଼ାଳରୁ ପତ୍ର ଛିଣ୍ତାଇକି କେବେ
             ତଳେ ପକାଇବି ନାହିଁ
ସେବା ଦେବା ପାଇଁ ଦୁଃଖିର ଖେଦରେ
              ତାପରି ରହିବି ଚାହିଁ ।
ଦେଇଛ ହେ ପ୍ରଭୁ ବିଦ୍ୟା ବୁଦ୍ଧି କେତେ
              ଲଗାଇବି ତାକୁ କାମେ
କର ହେ ସୁଦୟା  ହେ ଦୀନବାନ୍ଧବ
              ଯଶ ଉଡ଼ୁ ତୁମ ନାମେ ।

ଆମେ ଶିଶୁ 

ସପନ ରାଇଜେ ଭାସୁ 

ଆମ ଟିକି ମନ ବିଶାଳ ଗଗନ 

ଆଖିରେ ଆମର ଆଖିଏ  ସପନ 

ନାଚିବୁ ଗାଇବୁ ଖେଳିବୁ ଉଡ଼ିବୁ 

ଜହ୍ନ ତାରା ପରି ଆମେ ଝଟକିବୁ

ଯେତେ ପଛେ ଝଡ଼ ଆସୁ ||

ଦେଖିବୁ ଶିଖିବୁ ଭାଙ୍ଗିବୁ ଗଢ଼ିବୁ 

ପଡ଼ିବୁ ବଢ଼ିବୁ ଆଗକୁ ମାଡ଼ିବୁ 

ଆଶା ଅସୁମାରୀ ଦିଶା ଅସୁମାରୀ 

ପରିରାଇଜର କଳ୍ପନା ଆମରି 

ଆମେ ଟିକି ଫୁଲ ମୂଲ ଯା ଅମୂଲ 

ଚଉ ଦିଗେ ଆମେ ବାସୁ  ||

ହସରେ ଆମର ମୁକୁତାର ଝର 

ଖୋଜୁଟିକେ ଆମେ ସେନେହ ଆଦର )

ଆମେ ସ୍ବାଭିମାନୀ ନାହିଁ ଡର ଦ୍ଭୟ 

ସେବାରେ ଜିଣିବୁ ସବୁରି ହୃଦୟ 

ପ୍ରତିଭାରେ ଧରା କରିବୁ ସରଗ 

ହଟାଇବୁ ଦୁଃଖ ଦେଶୁ ||

          ବୃନ୍ତରେ ଥାଇ ରକ୍ତ ଗୋଲାପ
          ଡାକେ ଆ' ମୁନ୍ ଆ'
          ଚାଚାଙ୍କପାଇଁ ହାତ ବଢ଼େଇ
          ତୋଳି ତୁ ନେଇ ଯା' ।
          କୁରୁତାଟିରେ ନିତି ଗୋଲାପ
          ଖୋସୁଥିଲେରେ ସିଏ
          କୁନାକୁନିଙ୍କ ପ୍ରିୟ ଚାଚା ସେ
          ଥିଲେରେ ଏକା ଯିଏ।
           ଯିଏ"ଆନନ୍ଦ ଭବନ "ଯାଇ
           ଆସିଛି ଥରେ ବୁଲି
           କହିବ ଇଏ ତାଙ୍କରି ଘର
           ଯାଅନି ମନୁ ଭୁଲି।
           ମୋତିଲାଲ ତ ବାପାଙ୍କ ନାଆ
           ମାଆ ସ୍ୱରୂପାରାଣୀ
           ସାରା ଜୀଵନ ଆଦରିନେଲେ
           ଶାନ୍ତି ଅହିଂସା ବାଣୀ।
           ନଭେମ୍ବରର ଚଉଦଟି ତ
           ଶିଶୁଦିବସ ସିନା
           ପ୍ରିୟ ଚାଚାଙ୍କ ଜନମ ଦିନ
           ଜାଣନ୍ତି ଲିନା ,ମୀନା।
           ଜଵାହରଲାଲ ନେହେରୁ
           ଚାଚାଙ୍କ ପୂରାନାମ
           ପ୍ରଥମ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ
           କଲେ ସେ କେତେ କାମ ।
            ଯା ସ୍ମୃତିସ୍ଥଳ 'ଶାନ୍ତିବନ'
            ନାମରେ ସିନା ଜଣା
            ତାଙ୍କରି 'ପଞ୍ଚଶୀଳ' ନୀତି ଯେ
            ହୁଏ ଶ୍ରେଷ୍ଠରେ ଗଣା ।
            ମାନିବା ତାଙ୍କ ନୀତି ଆଦର୍ଶ
             ସେ ଚାଚା ଆମ ପ୍ରିୟ
             ତୁମରି ପରି ହୁଅନ୍ତୁ ଦିନେ
              ଏ ଦେଶ ପୁଅ ଝିଅ ।

               

ଶିଶୁଙ୍କ ପାଇଁ କି ପାଳନୀୟ ତିଥି 

ବରଷରେ କେଇ ଦିନ 

ସେ ଦିନ ଭିତରୁ ଗୋଟିଏ ଦିବସ 

ନେହେରୁଙ୍କ ଜନ୍ମଦିନ I 

ନଭେମ୍ବର ମାସ ସେଇ ତାରିଖଟି 

ଅଟଇ ପୁଣ୍ୟ ଚଉଦ 

ଚଉଦେ ଜନମି ଥିଲେ ସେ ନେହେରୁ 

ଦେଶ ଜାତି ବରପୁତ୍ର I 

ପ୍ରଧାନମନ୍ତିରୀ ଥାଇ କି ନେହେରୁ 

ଅତି ଶିଶୁପ୍ରିୟ ଥିଲେ 

ସମୟ ଦେଖିକି ନିଜେ ସିଏ ଆସି 

ଶିଶୁ ମେଳେ ରହୁଥିଲେ I 

ଶିଶୁଙ୍କ କତିରେ ଶିଶୁଙ୍କ ସାଥିରେ 

ରହୁଥିଲେ ବହୁ ବେଳ 

ହସ ଓ ଖୁସିରେ ଶିଶୁଙ୍କ ମେଳରେ

ବିତୁଥିଲା (ତାଙ୍କ) ବେଳ କାଳ I 

ଦେଶ ଓ ଦଶର ଭବିଷ୍ୟତ ଶିଶୁ 

ତାଙ୍କ ହସ ଓ ଖୁସିରେ 

ନିଜକୁ ସାମିଲ କରି କେତେ ଖୁସି 

ନେହେରୁ ସାଉଁଟୁଥିଲେ I 

ନେହେରୁଙ୍କର ସେ ଶୁଭ ଜନ୍ମଦିନ 

ଶିଶୁଦିବସରେ ଗଣା 

ଶିଶୁଙ୍କ ପାଇଁକି ଉତ୍ସର୍ଗୀକୃତ 

ଦିବସଟି ଜଣାଶୁଣା I 

ଶିଶୁଙ୍କ ବିବିଧ ଗୁଣର ବିକାଶ 

ପାଇଁ ହୁଏ ପ୍ରତିଯୋଗିତା 

ଶିଶୁଙ୍କଠି ଲୁଚି ରହିଥିବା କୃତି 

ସଫଳତା ବାଢ଼େ ଦକ୍ଷତା I 

ବ୍ଲକଠାରୁ ଜିଲ୍ଲା ରାଇଜ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ 

ହୋଇଥାଏ ପ୍ରତିଯୋଗିତା 

କୃତୀ ଶିଶୁ ଗଣ ଗୁଣ ପ୍ରଦର୍ଶନ 

କରି ପାନ୍ତି ସଫଳତା I 

ଶିଶୁମାନଙ୍କର ଶିଶୁଙ୍କ ପାଇଁ କି 

ଶିଶୁଦିବସ ଉଦ୍ଦିଷ୍ଟ 

କେତେ କେତେ ଶିଶୁ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଦର୍ଶିତ

ହୁଏ କେତେ ନାଚ ଗୀତ I 

ସଭାସମିତିର ହୁଏ ଆୟୋଜନ 

ସେଇ ଶିଶୁଦିବସରେ 

କୃତୀ ଶିଶୁଗଣ ପୁରସ୍କାର ପା'ନ୍ତି 

ଶିଶୁଉତ୍ସବ ମେଳାରେ I 

ସକାଳ ହେଲାଣି ଚାଲ ସାଙ୍ଗ ସାଥି

ଯିବା ବୁଲିବାକୁ ପଡିଆ,

ପଡିଆ ପାଖରେ ଅଛି ପାଖା ପାଖି

ଛୋଟ ଗୋଟେ କୁନି ଗଡିଆ ।

କୁନି ଗଡିଆର ହୁଡ଼ାରେ ଲାଗିଛି

ଆମ୍ବ, ଜାମୁଡୋଳ ନଡ଼ିଆ,

ମିଳିମିଶି କରି ଖାଇବା ସଭିଏଁ

ଲାଗିବ ପାଟିକୁ ବଢିଆ ।

ସକାଳୁ ସକାଳୁ ବୁଲିଗଲେ ଥରେ

ଦେହକୁ ଲାଗିବ ଆରାମ,

ଖେଳ କୁଦ କରି ଫେରିବା ଘରକୁ

ଶରୀରକୁ ଦେବା ବିରାମ ।

ପାଠ ପଢା ସାଥେ ଖେଳ କୁଦ ନିତି

ଦେହକୁ ରଖିବ ନିରୋଗ,

ମୁକ୍ତ ଅମ୍ଳଜାନ ଦେହକୁ ମିଳିବ

ମନଟି ରହିବ ସରାଗ ।

ଆଜି ରବିବାର ଇସ୍କୁଲ ଯିବାନି

କିଛି ଭଲ କାମ କରିବା,

ଖାଲ ଢିପ ରାସ୍ତା ସମତୁଲ ପାଇଁ

କୋଦାଳ ଶାବଳ ଧରିବା ।

ଆସ ସାଙ୍ଗ ସାଥୀ ଭଲ କାମ ଆମେ

ଏବେ ଠାରୁ କରି ଶିଖିବା,

ପାଠ ପଢ଼ା ଆଉ ଖେଳ କୁଦ ସହ

ଗାଆଁ ନାଆଁ ଟେକ ରଖିବା ।